Musk bouwt 20 miljard chipfabriek in Texas

2026-03-26 economie

Veldhoven, donderdag, 26 maart 2026.
Elon Musk kondigde dinsdag aan dat hij een gigantische AI-chipfabriek genaamd Terafab gaat bouwen in Austin, Texas. Het project kost naar schatting 20 tot 25 miljard euro en moet in 2030 meer chips produceren dan alle huidige fabrieken wereldwijd samen. De fabriek maakt chips voor Tesla-auto’s, Optimus-robots en ruimtevaart. Voor Nederlandse chipgigant ASML kan dit zowel een kans als bedreiging betekenen. Experts twijfelen of Musk zijn ambitieuze plannen kan waarmaken, gezien zijn gebrek aan ervaring in de chipindustrie. De productie moet klein beginnen in 2026 en opschalen in 2027.

ASML profiteert mogelijk van Musk’s chipplannen

De Terafab-fabriek kan nieuwe kansen bieden voor ASML in Veldhoven, de Nederlandse leverancier van essentiële chipmachines [1]. Musk benadrukte dat zijn bedrijven dankbaar zijn aan bestaande leveranciers zoals Samsung, TSMC en Micron, en dat ze alle chips willen kopen die deze bedrijven kunnen produceren [6]. Tech-expert Wibe Wagemans uit Silicon Valley zegt dat de vraag naar chips blijft stijgen, ongeacht economische ontwikkelingen [1]. “Ongeacht of er een recessie komt of dat AI een bubbel blijkt te zijn, die vraag naar chips zal blijven stijgen”, aldus Wagemans [1]. Voor ASML betekent dit dat Musk een lucratieve nieuwe klant kan worden in plaats van een concurrent [1]. De Nederlandse chipgigant levert de machines die nodig zijn voor de productie van geavanceerde semiconductors, wat cruciaal is voor Musk’s plannen.

Productie start klein in 2026

De Terafab-fabriek begint met kleine productieaantallen in 2026 en schakelt op naar volume in 2027 [5]. Musk kondigde het project aan op zaterdag 21 maart tijdens een conferentie [4]. De fabriek bestaat uit twee delen die elk slechts één chipontwerp maken, wat het proces moet vereenvoudigen [2][6]. Eén fabriek produceert AI-chips voor Tesla’s elektrische auto’s en Optimus-robots, de andere voor SpaceX’s ruimte-datacenters [2]. De chips voor de ruimtevaart worden speciaal ontworpen om te werken in de harde omgeving van de ruimte, met hoge temperaturen en straling [2][4]. Musk’s bedrijf xAI kondigde in februari 2026 aan te beginnen met datacenters in de ruimte [5].

Ambitieus doel van 1 terawatt per jaar

De Terafab wil jaarlijks 1 terawatt aan rekenkracht produceren, terwijl de huidige wereldwijde productie slechts 20 gigawatt bedraagt [4][6]. Dit betekent dat Musk 50 keer meer wil produceren dan wat nu wereldwijd wordt gemaakt [6]. Tesla streeft ernaar om tegen 2030 meer chips te maken dan alle huidige fabrikanten samen [4]. Musk schat dat zijn bedrijven uiteindelijk 10 tot 100 keer zoveel Optimus-robots zullen maken als elektrische auto’s, mogelijk tot 10 miljard robots per jaar [4]. Marktanalisten van Barclays voorspellen dat de robotmarkt groeit van 2 tot 3 miljard dollar in 2026 naar minstens 40 miljard dollar in 2035 [4]. De fabriek moet duizenden hectares land en meer dan 10 gigawatt aan stroom nodig hebben [7].

Experts twijfelen aan haalbaarheid plannen

Analisten van Morgan Stanley schatten dat de kosten kunnen oplopen tot 35 tot 45 miljard dollar, veel hoger dan Musk’s inschatting van 20 tot 25 miljard [3]. De Terafab zou een van de grootste gebouwen ter wereld kunnen worden en het grootste chipfabriek ooit [3]. Musk heeft geen ervaring met het leiden van een chipbedrijf en heeft eerder problemen gehad met hardware-projecten [3]. Wibe Wagemans verwacht dat de Terafab er wel komt, maar heeft geen hoge verwachtingen van het marktaandeel [1]. Tesla’s kapitaaluitgaven voor 2026 tonen nog geen kosten voor het Terafab-project [3]. Het aantrekken van toptalent naar Texas blijft lastig vanwege financiële aspecten en de voorkeur van experts voor startups [1].

Lokale impact op Austin en Texas

De eerste fabriek komt op Tesla’s terrein in Eastern Travis County, Austin [7]. Professor Ben Bentzin van de University of Texas schat dat de economische boost meer dan 40 miljoen dollar kan bedragen [7]. “Dit is groot nieuws voor Austin omdat we al een technologie-hub waren, maar dit brengt een geheel nieuwe focus op technologie die cruciaal wordt voor kunstmatige intelligentie”, zegt Bentzin [7]. Musk onthulde de plannen op 21 maart in het Seaholm Power Plant in Austin [7]. De fabriek combineert chipontwerp, productie en testen in één gebouw, wat volgens Musk nergens anders ter wereld bestaat [7]. De precieze locatie van de grootste Terafab-fabriek staat nog niet vast [7].

Concurrentie met wereldwijde chipgiganten

Musk wil onafhankelijkheid in de AI-race, net zoals Microsoft, Amazon en Google dat proberen [1]. De Tesla-topman is momenteel afhankelijk van Nvidia voor AI-chips [1]. Hij heeft AI nodig voor X, Tesla, zonnepanelen en ruimtevaart [1]. De chipindustrie kampt met geopolitieke problemen, materiaal- en talenttekorten en verstoringen in de toeleveringsketen [6]. De enorme vraag naar semiconductors door AI zorgt voor tekorten bij andere producten [6]. De wereldwijde chipmarkt was 775 miljard dollar waard in 2024 en kan groeien naar 1,6 biljoen dollar in 2030 volgens McKinsey [6]. Een Noors bedrijf wil ASML’s dominantie uitdagen, maar dat duurt nog 5 tot 10 jaar [1].

Bronnen

ASML chipfabriek