Elf partijen zoeken nieuwe coalitie met ervaren informateur
Eindhoven, donderdag, 26 maart 2026.
Mary Fiers, voormalig wethouder en Tweede Kamerlid, begint deze week met gesprekken om een nieuwe coalitie te vormen in Eindhoven. Haar benoeming volgt na verkiezingen waarbij elf verschillende partijen zetels behaalden. GroenLinks-PvdA bleef de grootste partij met dertien zetels maar verloor wel één zetel. Partijen als CDA, FvD en 50Plus boekten juist winst. Fiers moet onderzoeken welke partijen samen een stabiel stadsbestuur kunnen vormen voor de periode 2026-2030. Zij spreekt alle fracties individueel en houdt ook rekening met de verschuiving van kiezers naar het politieke midden.
Ervaren politica krijgt coalitievorming op zich
Mary Fiers brengt veel politieke ervaring mee naar haar nieuwe rol als informateur [1]. Ze was tussen 2002 en 2006 gemeenteraadslid voor de PvdA in Eindhoven en daarna van 2006 tot 2013 wethouder in dezelfde stad [2][3]. Ze verliet haar wethouderschap vervroegd na geschillen over de verplaatsing van caravans [1]. Later stapte ze de landelijke politiek in als lid van de Tweede Kamer [1]. In 2014 werd ze directeur van het Groen Ontwikkelfonds Brabant, een functie waar ze eind vorig jaar afscheid van nam [2][3]. Ze is momenteel lid van de Eerste Kamer [2][3]. Rik Thijs, lijsttrekker van GroenLinks-PvdA, droeg haar voor vanwege haar diepe verbinding met de stad en uitgebreide bestuurlijke ervaring [1].
Verkiezingsuitslag laat verschuiving naar midden zien
De gemeenteraadsverkiezingen van vorige week brachten veranderingen in de politieke verhoudingen in Eindhoven [2][3]. GroenLinks-PvdA bleef weliswaar de grootste partij met dertien zetels, maar verloor één zetel vergeleken met 2022 [2][3]. Toen hadden GroenLinks en PvdA samen veertien zetels [2][3]. Verschillende partijen boekten juist winst: CDA kreeg er drie zetels bij, D66 won twee zetels, Forum voor Democratie groeide met drie zetels en 50Plus kreeg er twee bij [2][3][6]. Remco van Dooren van het CDA wees erop dat links vijf zetels heeft verloren terwijl het midden en rechts acht zetels hebben gewonnen [6]. De huidige coalitie van GroenLinks, PvdA, D66 en CDA heeft samen vier zetels gewonnen [6].
Discussie over aanpak coalitievorming
Niet alle partijen waren het eens over de aanpak van de coalitievorming tijdens het duidingsdebat dinsdag in het Eindhovense stadhuis [1][2]. De VVD en 50Plus stelden voor om een onafhankelijke informateur te benoemen die door de hele raad wordt aangesteld voor meer transparantie [1]. Volt kwam met het voorstel om twee informateurs aan te stellen die verschillende politieke achtergronden vertegenwoordigen, maar Rik Thijs verwierp dit om vertragingen in het formatieproces te voorkomen [1]. Jacco Rubenkamp van Volt suggereerde een breed raadsakkoord in plaats van een vooraf onderhandeld coalitieakkoord [6]. Ondanks de meningsverschillen steunde een meerderheid van de raad de benoeming van Fiers [1]. GroenLinks-PvdA geeft de voorkeur aan een coalitie-akkoord, maar staat open voor een breder akkoord [6].
Opdracht en werkwijze informateur
Fiers krijgt de opdracht om te onderzoeken welke partijen ‘een solide basis kunnen zijn voor een stadsbestuur’ [2][3][6]. Ze moet daarbij rekening houden met het succes van de verkiezingswinnaars, waaronder CDA, Forum voor Democratie, 50Plus en Eindhoven voor Elkaar [1]. Op verzoek van de gemeenteraad moet ze ook meenemen dat de Eindhovense kiezer meer naar het midden is opgeschoven [2][3]. Sommige partijen, waaronder CDA en VVD, wilden dat dit expliciet in de instructies werd vermeld, maar omdat er geen overeenstemming was over de exacte bewoordingen, werd deze toevoeging niet opgenomen [1]. Rik Thijs benadrukte dat alle opties op tafel blijven en dat zijn partij zelfs een coalitie zonder GroenLinks-PvdA zou accepteren als dat de uitkomst van de gesprekken is [1]. Fiers bevestigde op LinkedIn dat ze ‘nadrukkelijk namens de gehele gemeenteraad’ zal handelen, onafhankelijk en in het belang van de stad [4].
Start gesprekken met alle fracties
Deze week start Fiers met individuele gesprekken met alle raadsfracties in Eindhoven [4]. Ze spreekt iedere raadsfractie minimaal een keer [4]. Daarnaast voert ze ook gesprekken met burgemeester Jeroen Dijsselbloem, gemeentesecretaris Aline Zwierstra en griffier Jorrit Jongbloed [4]. Deze gesprekken moeten haar een goed beeld geven van de samenwerking en werkwijze in de afgelopen vier jaar en de opgaves voor de toekomst [4]. Het duidingsdebat van dinsdag heeft al veel relevante informatie opgeleverd volgens Fiers [4]. Ruud van Acquoij van 50Plus heeft al aangegeven constructieve medewerking te verwachten aan een akkoord en effectief college [6]. Daniëlle Stijntjes van de VVD sprak over ‘een kans om breder te kijken en breder te verbinden, en een bestuurscultuur te creëren waarin verschillende perspectieven invloed hebben’ [6].
Meer informatie voor inwoners
Inwoners van Eindhoven kunnen de voortgang van de coalitievorming volgen via de officiële kanalen van de gemeente Eindhoven en lokale nieuwsmedia [GPT]. Voor meer details over het formatieproces en de verkiezingsuitslag kunnen inwoners terecht op de website van de gemeente Eindhoven of contact opnemen met de griffie van de gemeenteraad [GPT].