TNO bouwt chipfabriek van 65 miljoen euro in Eindhoven
Eindhoven, dinsdag, 14 april 2026.
Op High Tech Campus Eindhoven verrijst een baanbrekende fabriek die chips maakt met licht in plaats van elektriciteit. TNO investeert 65 miljoen euro in deze innovatieve productielocatie die fotonische chips moet maken op grotere schijven. Deze lichtchips werken veel sneller dan gewone computerchips, vergelijkbaar met glasvezel internet. De fabriek moet Nederland helpen concurreren met chipbedrijven uit de Verenigde Staten, China en Taiwan. De productielijn kan straks tien miljoen chips per jaar maken. Het Nederlandse bedrijf SMART Photonics plaatst ook een fabriekslijn in hetzelfde gebouw. De officiële opening staat gepland voor mei 2027.
Revolutie in chipproductie met licht
De nieuwe fabriek op Campus nummer 12 gaat fotonische chips maken, computerchips die werken met licht in plaats van elektriciteit [1]. Het voordeel van licht is dat je daarmee veel sneller informatie kan verplaatsen dan op een draadje met elektriciteit, zegt Ton van Mol van TNO [1]. Dit kennen we al van internet met glasvezel, dat ook werkt op licht in plaats van stroom [1]. Daarom is internet via glasvezel veel sneller dan via de kopernetwerken [1]. Van Mol legt uit: “Het omzetten van elektrische signalen van jouw computer naar licht, is een goed voorbeeld van het gebruik van fotonische chips” [1]. Deze chips worden nu al gebruikt, bijvoorbeeld door bedrijven die kastjes maken waar glasvezel je huis binnenkomt [1].
Grotere schijven voor meer productie
TNO wil onderzoeken of fotonische chips ook op wafers van 6 inch gemaakt kunnen worden in plaats van de huidige 4 inch [1]. Computerchips worden gemaakt op ronde schijven van speciaal materiaal, die wafers heten [1]. Fotonische chips worden nu gemaakt op wafers met een doorsnee van omgerekend iets meer dan 10 centimeter - dat zijn wafers van 4 inch [1]. “Maar met zo’n grotere schijf kunnen dan twee keer zo veel chips gemaakt worden”, zegt Van Mol [1]. Zo kunnen op een fabriekslijn veel meer chips gemaakt worden [1]. Dan zijn ze goedkoper, en dat is belangrijk om te concurreren met chipbedrijven uit de Verenigde Staten, China en Taiwan [1].
Totale investering loopt op tot 127 miljoen euro
De bouw van de fabriek kost 65 miljoen euro, inclusief de kosten van de speciale cleanroom waar zelfs geen stofdeeltjes mogen komen [1]. In die ruimte komen tientallen machines die samen de chiplijn maken [1]. Die machines kosten bij elkaar ook nog eens 62 miljoen euro [1]. Het totale bedrag voor de fabriek komt daarmee op 127 miljoen euro [1]. De High Tech Campus nummer 12 is nu nog een kale vlakte waar vandaag nog geen bouwvakker te bekennen is [1]. Binnenkort gaan ze aan de slag om daar in ruim een jaar tijd de fabriek neer te zetten [1].
Samenwerking met SMART Photonics
Naast de TNO-chiplijn plaatst ook het Nederlandse bedrijf SMART Photonics een fabriekslijn voor 6 inch-wafers in het gebouw [1]. Door de twee chiplijnen naast elkaar op te zetten, willen de partijen van elkaar leren [1]. Van 4 naar 6 inch is namelijk makkelijker gezegd dan gedaan [1]. De machines moeten allemaal aangepast worden om geschikt te zijn voor grotere wafers [1]. Het maken van chips is moeilijk omdat er van alles niet goed kan werken of misgaan [1]. Deze samenwerking moet beide partijen helpen bij het oplossen van technische uitdagingen [1].
Planning en productiedoelstellingen
De officiële opening van het gebouw moet in mei 2027 plaatsvinden [1]. TNO hoopt dat de fabriek in het jaar daarop helemaal draait [1]. Dan moeten er tien miljoen fotonische chips per jaar gemaakt worden [1]. Als het allemaal goed werkt, wil TNO de fabriekslijn uiteindelijk verkopen, bijvoorbeeld aan SMART Photonics [1]. Het terrein zal uitgroeien tot een belangrijke productielocatie voor de high-tech industrie in de regio [1]. Deze ontwikkeling versterkt de positie van de campus als voorloper in technologische innovatie [1].
Impact op High Tech Campus ecosysteem
De High Tech Campus Eindhoven blijft groeien met nieuwe innovatieve bedrijven en gebouwen [2]. Bedrijven op de campus ervaren de inspirerende omgeving als belangrijke factor voor het aantrekken van jong talent [2]. Medewerkers willen vaker naar kantoor komen door de moderne faciliteiten en het ecosysteem [2]. De campus biedt makkelijke toegang en alles is nieuw in de modernste gebouwen [2]. De impact op teams is direct merkbaar door de professionele en stimulerende werkomgeving [2]. Dit past bij de strategie om de regio Eindhoven te versterken als centrum voor technologische doorbraken [2].