Rijksmuseum krijgt recordschenking van 60 miljoen euro voor beeldentuin

2026-01-14 cultuur

Eindhoven, woensdag, 14 januari 2026.
Het Rijksmuseum Amsterdam ontvangt de grootste geldschenking uit zijn geschiedenis: 60 miljoen euro van miljardair Rolly van Rappard. Het geld gaat naar een gratis toegankelijke beeldentuin met werken van Louise Bourgeois en Henry Moore. De tuin opent najaar 2026 in het Carel Willinkplantsoen, op steenworp afstand van het museum. Van de schenking gaat 10 miljoen naar de aanleg, terwijl 50 miljoen wordt belegd voor de exploitatie. Dit gebeurt terwijl het museum ook een vestiging in Eindhoven plant, die over zes tot acht jaar opent met steun van ASML.

Historische schenking van Don Quixote Foundation

De Don Quixote Foundation van miljardair Rolly van Rappard heeft 60 miljoen euro geschonken aan het Rijksmuseum [1][2]. Dit is de grootste geldschenking die het museum ooit heeft ontvangen volgens directeur Taco Dibbits [3]. Van Rappard (65) werd vermogend door zijn investeringsmaatschappij CVC, die bedrijven opkoopt en doorverkoopt [3]. De foundation steunt het Rijksmuseum al sinds 2013 met jaarlijkse beeldententoonstellingen in de museumtuinen [2]. In 2023 schonk dezelfde foundation al 12,5 miljoen euro aan het museum [5]. Van Rappard blijft liever uit de schijnwerpers en wilde niet reageren op deze donatie [3].

Locatie en ontwerp van de nieuwe beeldentuin

De beeldentuin komt in het Carel Willinkplantsoen, waar drie voormalige rioolgemaal paviljoens staan in de stijl van de Amsterdamse School [2]. Deze gebouwen worden getransformeerd door het Britse architectenbureau Foster + Partners [2]. De Belgische landschapsarchitect Piet Blanckaert ontwerpt de tuin zelf [2][6]. Het terrein ligt op de plek waar de Boerenwetering, Ruysdaelkade en Stadhouderskade samenkomen [2]. De drie paviljoens worden voor het eerst publiek toegankelijk als tentoonstellingsruimtes voor beeldhouwkunst [2]. De hoofdingang komt aan de Stadhouderskade [2].

Kunstwerken en groen in de tuin

De beeldentuin toont sculpturen van beroemde kunstenaars zoals Louise Bourgeois, Henry Moore en Alberto Giacometti [1]. Ook werken van Alexander Calder, Jean Arp, Roni Horn, Joan Miró, Jean Dubuffet, Barbara Hepworth en Ellsworth Kelly krijgen een plek [6]. Een opvallend stuk wordt de spinnensculptuur ‘Crouching Spider’ van Louise Bourgeois uit de Don Quixote collectie [1][6]. Naast de kunstwerken komen er tweeëntwintig nieuwe volwassen bomen en meer inheemse bloemen en planten [2]. De tuin wordt in totaal 1800 vierkante meter groot [6].

Financiering en exploitatie

Van de 60 miljoen euro gaat 10 miljoen naar de aanleg van de beeldentuin [6]. De overige 50 miljoen euro wordt in een steunstichting ondergebracht om de exploitatie te financieren [6]. Het museum gaat dit bedrag beleggen en gebruikt de opbrengsten voor de dagelijkse kosten van de tuin [3]. De beeldentuin wordt overdag gratis toegankelijk voor alle bezoekers [2]. Museumdirecteur Dibbits noemt de gift ‘een cadeau aan de stad’ en benadrukt dat de schenker het belangrijk vond dat de tuin vrij toegankelijk blijft [5].

Planning en opening

Het Rijksmuseum wil de beeldentuin in het najaar van 2026 openen [1][6]. De vergunning voor het project is al aangevraagd [2]. Het museum plant twee presentaties per jaar in de paviljoens [5]. De exacte openingstijden worden nog vastgesteld in overleg met de gemeente en omwonenden [2]. Burgemeester Femke Halsema noemt de beeldentuin ‘een geweldig cadeau aan alle mensen in Amsterdam’ [1].

Uitbreiding naar Eindhoven

Naast de beeldentuin in Amsterdam breidt het Rijksmuseum ook uit naar Eindhoven [1][7]. Deze vestiging wordt mogelijk gemaakt door financiering van ASML als founding partner [7]. Het museum verwacht de Eindhovense dependance over zes tot acht jaar te openen [1]. Directeur Dibbits verklaart dat verspreiding belangrijk is om mensen uit het hele land te kunnen bedienen [5]. Hij benadrukt dat het museum voorlopig niet verder uitbreidt: ‘We gaan niet eindeloos door met uitbreiden’ [5]. De aankondiging van de Eindhovense vestiging gebeurde op 11 december 2025 [7].

Eerdere samenwerking met Don Quixote Foundation

De Don Quixote Foundation heeft al eerder culturele projecten in Amsterdam gesteund [1][6]. In november 2024 opende het Stedelijk Museum de ‘Don Quixote Sculpture Hall’, ook gefinancierd door dezelfde foundation [1]. Dit was ter gelegenheid van het 750-jarig bestaan van Amsterdam [3]. Directeur Dibbits ontmoette Van Rappard voor het eerst in 2011 of 2012 [5]. Sinds de heropening van het Rijksmuseum in 2013 steunt de foundation jaarlijks de beeldententoonstellingen in de historische museumtuinen [2].

Bronnen

Rijksmuseum museumuitbreiding