Eindhoven bloeit, maar niet iedereen plukt de vruchten
Eindhoven, vrijdag, 19 juni 2026.
Eindhoven groeit als economische krachtpatser, maar de welvaart bereikt lang niet alle inwoners. Socioloog Arno Kierkels van Fontys waarschuwt voor een groeiende kloof tussen arm en rijk, vooral in wijken als Woensel-Noord en dorpen zoals Nuenen. Terwijl bedrijven als ASML en Philips miljarden omzetten, stijgen de kosten van levensonderhoud voor veel gezinnen. Kierkels noemt de ongelijkheid geen toeval, maar een gevolg van beleid. Gemeenten onderzoeken nu oplossingen, zoals betaalbare woningen en toegankelijk onderwijs. Het probleem raakt niet alleen de stad, maar ook omliggende dorpen waar de welvaartskloof steeds zichtbaarder wordt. Vanaf deze week buigen lokale bestuurders zich over maatregelen om de groei eerlijker te verdelen.
Woensel-Noord voelt de pijn van stijgende kosten
In Woensel-Noord, een wijk in Eindhoven met ruim 30.000 inwoners, merken gezinnen de gevolgen van de groeiende kloof het sterkst. De huurprijzen stegen hier de afgelopen twee jaar met 19.048 procent voor een gemiddelde sociale huurwoning [1]. Tegelijkertijd bleven de lonen in sectoren zoals schoonmaak en detailhandel, waar veel bewoners werken, nagenoeg gelijk [1]. “Ik werk fulltime, maar aan het eind van de maand blijft er niets over”, vertelt Fatima El Hamdaoui (38), moeder van drie kinderen en werkzaam bij een supermarkt in de wijk [alert! ‘naam en functie op verzoek geanonimiseerd’]. Volgens cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) leeft 14 procent van de inwoners van Woensel-Noord onder de armoedegrens, tegenover 7 procent in het gemiddelde Eindhovense stadsdeel [2].
Nuenen en Geldrop: welvaart in de schaduw van ASML
In de dorpen Nuenen en Geldrop, op slechts 10 kilometer van het ASML-hoofdkwartier, is de welvaartskloof zichtbaar in de portemonnee. Een huishouden met twee kinderen heeft hier gemiddeld 400 euro per maand minder te besteden dan in het nabijgelegen Veldhoven, waar veel ASML-medewerkers wonen [1]. “In Nuenen zie je de dure auto’s van ASML’ers voorbijrijden, maar in onze supermarkt staan steeds meer mensen met een boodschappenbon”, zegt Hans van Dijk (52), eigenaar van een lokale supermarkt in Nuenen [alert! ‘naam op verzoek geanonimiseerd’]. De gemeente Nuenen telde in 2025 nog 850 huishoudens met een laag inkomen, een stijging van 18.056 procent ten opzichte van 2020 [3]. In Geldrop kampen vooral ouderen met de stijgende energieprijzen, waardoor 1 op de 5 huishoudens met een AOW-uitkering energiearmoede ervaart [3].
Coöperaties als oplossing: het Rotterdamse voorbeeld
Socioloog Arno Kierkels van Fontys Hogescholen wijst op een mogelijke oplossing: gemeenschapseconomie. “In Rotterdam-Zuid startten bewoners een coöperatie voor vuilophaaldiensten. Binnen een jaar draaide het bedrijf winst, en bleef het geld in de wijk”, legt Kierkels uit [1]. De coöperatie, genaamd ‘Wijkracht’, breidde uit naar catering, schoonmaak en zelfs consultancy voor lokale bedrijven [1]. In Eindhoven onderzoekt de gemeente nu of een vergelijkbaar model kan werken in Woensel-Noord. “We kijken naar plekken waar bewoners zelf de dienstverlening kunnen overnemen”, zegt wethouder Yasin Torunoglu (D66) [4]. Voorbeelden zijn een buurtsupermarkt gerund door buurtbewoners of een fietsenmakerij waar jongeren worden opgeleid [4].
Creatief Café in Reusel: een plek voor ontmoeting en eigenwaarde
In het dorp Reusel, onderdeel van de gemeente Reusel-De Mierden, biedt het Creatief Café een laagdrempelige plek voor inwoners die zich willen ontplooien. Elke donderdagmiddag van 14:00 tot 16:00 uur kunnen deelnemers terecht in MFA De Kei voor activiteiten zoals haken, tekenen of naaien [5]. “Het café geeft mensen het gevoel dat ze ertoe doen”, zegt vrijwilliger Anja van den Berg (58). “Vooral voor mensen die thuis weinig sociale contacten hebben, is dit een uitkomst.” Het Creatief Café is gratis toegankelijk, maar deelnemers nemen zelf materialen mee [5]. Inwoners van Reusel, maar ook van nabijgelegen dorpen zoals Bladel en Hapert, maken gebruik van het aanbod. Meer informatie is te vinden op de website van de gemeente Reusel-De Mierden [5].
Impact Lab: training voor wie de regio wil veranderen
Voor inwoners die zelf willen bijdragen aan een eerlijkere verdeling van welvaart, start in september Impact Lab 2026. Het programma, gericht op het opleiden van ‘impactproducenten’, is bedoeld voor mensen die sociale verandering willen realiseren [6]. “We zoeken mensen die met frisse ideeën willen werken aan een betere regio”, zegt een woordvoerder van Impact Lab. Aanmeldingen zijn inmiddels gesloten, maar geïnteresseerden kunnen zich inschrijven voor de nieuwsbrief om op de hoogte te blijven van toekomstige edities [6]. Het programma wordt ondersteund door verschillende fondsen, waaronder het VSBfonds en Fonds 21 [6]. Impact Lab richt zich op de hele regio, met speciale aandacht voor initiatieven in dorpen en wijken waar de welvaartskloof het grootst is.
Wat kunnen inwoners doen?
Inwoners die zich betrokken voelen bij de groeiende kloof tussen arm en rijk, kunnen op verschillende manieren in actie komen. In Eindhoven organiseert de gemeente op woensdag 24 juni een inloopavond in Wijkcentrum De Woenselse Markt, waar bewoners ideeën kunnen delen en vragen kunnen stellen aan wethouder Torunoglu [4]. Voor wie zelf een initiatief wil starten, biedt de website van de gemeente Eindhoven een overzicht van subsidies en begeleidingstrajecten [4]. In Nuenen en Geldrop kunnen inwoners terecht bij het Sociaal Team van de gemeente voor advies over schulden, werk en inkomen [3]. Daarnaast organiseert Bibliotheek Dommeldal in Nuenen elke eerste maandag van de maand een gratis inloopspreekuur over financiële zelfredzaamheid [3]. Voor wie creatief bezig wil zijn, is het Creatief Café in Reusel elke donderdagmiddag geopend [5].